Paryska wystawa o polskim księciu i dyplomacie

Wystawa w Bibliotece Polskiej w Paryżu prezentuje dziesiątki pamiątek, rękopisów, dzieł sztuki związanych z postacią księcia Adama J. Czartoryskiego (1770-1861). Wszystkie te przedmioty zgromadzono tuż obok dawnej rezydencji bohatera ekspozycji - słynnego Hotel Lambert - położonej na wyspie św. Ludwika.

Na zwiedzających czekają autentyczne rękopisy, w tym listy, które polski polityk i dyplomata pisał do koronowanych głów swojej epoki w obronie sprawy polskiej. Wśród pokazywanych dokumentów jest akt detronizacji cara Mikołaja I współsygnowany przez Czartoryskiego jako prezesa Rządu Narodowego podczas powstania listopadowego 1830-1831.

Twórcy wystawy starają się pokazać, że książę był dyplomatą o europejskich horyzontach, który pod niektórymi względami wyprzedzał swoją epokę. Może o tym świadczyć kluczowe dzieło Czartoryskiego, napisany po francusku w 1830 r. esej "List o dyplomacji", którego pierwsze wydanie można obejrzeć na wystawie. Autor rozwinął w tym dziele swoją wizję pokojowej Europy, szanującej prawa jednostki i broniącej słabszych narodów przed silniejszymi.

Jak powiedział PAP Arkadiusz Roszkowski z Biblioteki Polskiej, wspomniane dzieło świadczy o tym, że Czartoryski może uchodzić za "jednego z prekursorów zjednoczonej Europy". "List o dyplomacji", wznowiony w bieżącym roku po raz kolejny po francusku ze wstępem przewodniczącego Parlamentu Europejskiego Jerzego Buzka, nie doczekał się do tej pory polskiego tłumaczenia.

- Bardzo ciekawe jest to, że Czartoryski tworzył politykę ochrony małych narodów słowiańskich na dzisiejszych Bałkanach, wtedy okupowanych przez Turcję, i próbował znaleźć dla nich protektora w Rosji. Okazało się jednak, że Rosja nie była najlepszym kandydatem na takiego obrońcę - zauważył Roszkowski. Dodał, że "bałkańska" aktywność Czartoryskiego wydaje się aktualna także dzisiaj, gdy Chorwacja i Serbia są coraz bliżej wstąpienia do Unii Europejskiej.

Na emigracji we Francji po powstaniu listopadowym książę rozwinął na Bałkanach sprawną sieć swoich dyplomatów, których zazdrościły mu nawet ówczesne władze w Paryżu.

Jednym z eksponatów pokazywanych na wystawie jest pokryty szkarłatnym obiciem fotel, w którym zasiadał kiedyś książę Adam J. Czartoryski.

We wnętrzach Biblioteki Polskiej można też oglądać portrety księcia oraz rysunki wnętrz Hotelu Lambert, wielkiego salonu towarzyskiego XIX-wiecznego Paryża. Bywali tam Mickiewicz, Chopin, George Sand, Delacroix czy Balzak.

Paryską wystawę o Czartoryskim można obejrzeć do 16 grudnia.

Dodał: meg, ula

TAGI:  paryż  polska  wystawa  Adam Jerzy Czartoryski  francja  historia  hotel lambert